Okunma Sayısı : 3061  |
Kronik Obstrüktif Akciğer Hastalığı (KOAH), amfizem ve kronik bronşiti
kapsayan bir hastalık grubudur. KOAH'ın en sık görülen özelliği,
akciğerlerinize giren ve akciğerlerinizden çıkan havayı nefes darlığına
neden olacak derecede kısıtlayabilmesidir.
Amfizem
Amfizem, alveollerdeki hava boşluklarında, alveol duvarlarının yıkımıyla
oluşan anormal ve kalıcı genişlemedir (açık bir nedbeleşme yoktur).
Klasik semptomu nefes darlığıdır.
Kronik Bronşit
Kronik bronşit, fazla miktarda mukusun oluştuğu sürekli öksürük
durumudur. Kronik öksürük art arda iki yıl içinde, yılda en az 3 ay
görülür.
KOAH'ın neden olduğu akciğer tahribatını hiçbir şey geri döndüremez.
KOAH'ın ilk evrelerinde, sadece hafif bir nefes darlığı ve arasıra
öksürük krizleri görülebilir. İlk başlarda, çoğu kişi KOAH hastalığına
yakalandığının farkında olmaz. İlk semptomlar genel bir hastalık hissi,
artan sıklıkta nefes darlığı, öksürük ve ötmedir. Ancak, hastalık
ilerledikçe semptomlar ağırlaşır.
Sigara, KOAH'ın en önde gelen nedenidir ve bildirilen tüm vakaların
%90'ından sorumludur. Sigara içen her 5 kişiden biri, yaşamı esnasında
KOAH geliştirme riskiyle karşı karşıyadır. Ancak, KOAH riski taşıyanlar
yalnızca sigara içenler değildir. Daha önce sigara içmiş olanlar ve
sürekli sigara dumanına maruz kalanlar (pasif içiciler) da KOAH için
potansiyel adaylardır. Sigarayı bırakmak, akciğer fonksiyonlarının KOAH'a bağlı olarak gerilemesini
yavaşlatabilir.
KOAH Gerçekleri
KOAH
çoğunlukla iki farklı hastalıktan oluşan karmaşık bir sağlık durumudur.
Bu iki hastalık hava yollarının engellenmesi ile ilgili kronik bronşit
ve amfizemdir. Aşağıda bu hastalık ve tedavisi hakkında bazı bilgiler
bulacaksınız:
- Akciğerleriniz çok uzun süre rahatsız veya iltihaplı
kaldığında kronik bronşit oluşur. Rahatsız olan akciğerleriniz yüzünden
öksürük yakanızı bırakmaz. Bronşit çok uzarsa, akciğerlerinizde hasar
ve berelenmeye yol açar. Mukoza ve berelenmiş doku, akciğerlerinizin
hava alıp verme fonksiyonunu sekteye uğratır ve nefes darlığına neden
olur.
- Amfizem akciğerlerinizde dönüşü olmayan bir
hasara yol açar. Amfizem, akciğerlerinizde alveoli adı verilen küçük
hava keseciklerini etkiler. Bu kesecikler, havadan kana oksijen
geçmesini ve karbondioksidin vücuttan atılmasını sağlar. Hava girip
çıktıkça, alveoli genişler ve daralır. Amfizemde ise, aynı eski bir
lastik bantta olduğu gibi, akciğerler esnekliğini kaybeder. Böylece,
alveoli genişler ve nefes almayı zorlaştırır. İleri düzey amfizemde,
akciğerlerde geniş boşluklar meydana gelir. Alveoli kana oksijen
transfer edebilse de, boşluklar aynı işi yapamaz - amfizem hastaları
bundan dolayı nefes darlığı çeker.
- Nefes darlığı, kronik öksürük ve yoğun balgam en sık görülen KOAH semptomlarıdır.
- Gerek
bronşit, gerekse amfizemin sigarayla yoğun ilişkisi vardır. Sigara içen
KOAH hastaları, akciğerlerini daha fazla hasara uğratırlar; sonuç
olarak, oksijen almakta daha çok zorlanırlar.
- KOAH
tedavisinin iki ana hedefi vardır. Birincisi semptomları azaltmak,
ikincisi de hastalığın ilerlemesini yavaşlatmak. Şu an için KOAH'ı
ortadan kaldıran bir tedavi bulunmamaktadır. Ancak, sigaradan uzak
durarak bu hastalık çok büyük ölçüde önlenebilir.
- Sigarayı bırakmak KOAH semptomlarını azaltır ve hastalığın ilerlemesini yavaşlatır.
- Hastalığı ilerledikçe kişinin hayat kalitesi de düşer. Hastalığın ilk
evrelerinde az miktarda nefes darlığı görünür. İleri evrelere
erişmiş KOAH vakalarında ise hastalar harici oksijene ve mekanik
nefes alma cihazlarına ihtiyaç duyabilir.
- Hastalığın derecesine göre, tedavi ciğerlere giden hava
miktarını arttırmayı sağlayan bronkodilatörleri gerektirebilir. Bunlar
düzenli olarak alınması gereken "bakım ilaçları" ve salbutamol,
terbutalin vb. gibi kuvvetli semptomların ve krizlerin üstesinden
gelmek için alınan "rahatlatıcı ilaçlar" olmak üzere ikiye ayrılırlar.
- KOAH'ı kontrol altına almak ve daha sağlıklı bir yaşam
için anahtarlar doğru beslenme, doktor konrolünde yapılacak düzenli bir
egzersiz programı, düzenli uyku ve sigaradan uzak ortamlardır.
|
|
|
...
Yazan:: Sibel Kutuk (Kayıtlı) Tarih: 23-05-2007 12:19