Okunma Sayısı : 2467  |
|
Romatoid Artrit
Hastalığın Sebepleri
|
| |
|
|
|
 |
Özet |
 |
Romatoid Artrit (Artrit = Eklem iltihabı) en yaygın romatizmal
hastalıktır ve daha fazla kadınlarda olmak üzere nüfusun % 0,5 inde
görülmektedir. Hastalığın sebebi henüz tam olarak açıklanamamıştır,
ancak genetik faktörler ile oto imunite (= bünyenin kendi dokularına
karşı çalışması) süreçleri ile bağlantılar mevcuttur. Tipik semptomlar
arasında, geceleri ve gündüzleri el parmaklarında, genelde simetrik
olarak, oluşan ağrılar ile sabahları bu eklemlerin 15 dakikadan daha
fazla tutuk ve uyuşuk olmasıdır. Devamında başka eklemlere de sıçrama
gerçekleşir. Eklemler deforme olur. Ender olarak organlara da sıçrar
(gözlere, tükürük ve göz yaşı bezlerine, cilde, kalp ve akciğerlere).
Teşhisin konulmasında hastalığın geçmişi ile el ve ayakların
röntgen filmleri belirleyici olmaktadır. Laboratuar değerleri sadece
fikir vermektedir. Hastalığın sebep olacağı zararları engellemek veya
geciktirmek için uygun tedavinin vakit geçirilmeden başlaması
önemlidir. Bu tedavi, temel ilaçlar dediğimiz ilaçlarla (özellikle
Methotrexat) ve gerekirse iltihap önleyici başka ilaçların kombinasyonu
ile yapılmaktadır. Tamamlayıcı olarak fizik tedavi, Ergoterapi, Hasta
jimnastiği ve cerrahi tedavi yardımcı olmaktadır.
Kronik Poliartritis olarak da adlandırılan Romatoid Artrit
kronik iltihaplı bir hastalıktır. Bu hastalık ağırlıklı olarak
eklemleri etkilemekle birlikte ender de olsa göz ve cilt gibi iç
organları da etkileyebilmektedir.
Romatoid Artrit iltihaplı romatizmal hastalıklar içerisinde en sık
görülenidir. Almanya’da nüfusun yaklaşık % 0,5’i bu hastalıktan
mustarip. Bu hastalığın kadınlarda görülmesi erkeklere göre 3:1
oranında daha fazladır.
Romatoid Artrit her yaştaki insanda, hatta küçük çocuklarda dahi
görülebilmektedir. Bununla birlikte hastalık daha çok 35 ile 45 yaş
arasında ve 60. yaştan sonra başlamaktadır.
Romatoid Artritin oluşumuna neyin sebep olduğu konusu
halen kesin olarak çözülmüş değil. Ancak muhtemelen hastalığın
başlangıç sürecinde imun sistemine (bağışıklık) ait hücreler aktif hale
gelerek bir oto imünite sürecinin başlaması ile kendi vücutlarına karşı
savaşa geçmektedirler. Bu süreç birkaç adımda gerçekleşmektedir:
Ak yuvarların özel bir şekli olan T-Lenfositleri aktif hale gelir.
Belirli yüzey molekülleri ağır Romatoid Artrit hastalarında daha
sıklıkta görülmektedir. Bu nedenle genetik bir eğilim muhtemeldir.
Hastalığın oluşumundaki sonraki adımlarda eklem iç zarı (sinovyal
zar), bağışıklık sisteminin neredeyse tüm hücreleri ile bağ dokusunun
sinovyal hücreleri dahil olmak üzere iltihaplanır. Bu iltihap, hücreler
arasında iletişimi sağlayan bağışıklık sisteminin elçi maddeleri, yani
Sitokinler tarafından yönetilmektedir. Bir verici hücre etki maddeleri
(sitokin) çıkartır. Bu maddeler hedef hücreye ulaşır. Hedef hücrenin
hücre zarında reseptörler bulunur. Sitokin molekülleri bu reseptörlere
kilit - anahtar misali yanaşabilmektedirler. Böylece hücre içlerine
sinyaller gönderilir ve bu sinyaller hedef hücrenin belirli bir cevapta
bulunmasına neden olurlar. Romatoid Artritin oluşumunda en önemli
sitokinler Tümör Nekrose Faktörü - alpha (TNF - alpha) ve İnterlökin -
1 (IL-1) sayılmaktadır.
Sitokinlerin etkisi ile Sinovyalden yumru şeklinde bir doku oluşur.
Pannüs denilen bu doku belli bir süre sonra kıkırdak, kemik, tutucu
aparatlar ile söz konusu ekleme ait diğer yapıları bozmaktadır. Bu
yıkıcı iltihab sürecinin sorumlusu olarak TNF-alpha görülmektedir. Bu
mekanizmayı çözmek için yeni bir tedavi katkısı, TNF-alpha’ nın hedef
alınarak antikorlar veya çözünebilir TNF-reseptörleri ile bloke
edilmesidir.
Interlökin-1 (IL-1) kıkırdak dokusunun bozulmasını teşvik eder ve
kemik yapısını bozan hücreleri, yani Osteoklastları, aktif hale
getirir. Bu etki organizmada normal olarak IL-1 reseptör antagonisti
IL-1Ra tarafından düzeltilmektedir. IL-1Ra, hücre zarındaki
reseptörleri karşıt oyuncular ile, yani Reseptör antagonistleri ile
bloke ederek hedef hücrenin cevap (tepki) vermesini engeller. IL-1Ra,
reseptörün kilidine uygun ama "kör" bir anahtar sunar. IL-1’ in
yanaşabileceği kilitler böylece bloke edilmiş olurlar. Hücre içerisine
bir sinyal verilmemiş olur. Hücrenin korkunç cevabı gelmez. Romatoid
Artrit hastalığında, yeterli sayıda IL-1 reseptör antagonisti
bulunmadığından, bu denge bozulmuştur.
Kaynak: medicine-worldwide.de |
|
|
|
Okuyucu yorumları  |
|
Ortalama Üye Değerlendirmesi
(0 Oylama)
|
|
Yorumunuzu ekleyin
|